Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Τα βάσανα του σαπωνοποιού. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Tips για σαπούνι με επαγγελματική εμφάνιση

Όταν φτιάχνετε σαπούνι για να το χαρίσετε ή να το πουλήσετε μπορείτε να μεταχειριστείτε μερικά tips που θα δώσουν στο σαπούνι σας επαγγελματικό φινίρισμα. Δυστυχώς οι μπάρες χειροποίητου σαπουνιού συχνά δεν χαρακτηρίζονται από ομοιομορφία και ομοιογένεια, όπως αυτές του εμπορίου που έχουν υποστεί την αντίστοιχη επεξεργασία. Ίσως βέβαια αυτό να είναι και το ατού τους έναντι στη βιομηχανοποίηση του σαπουνιού, παρ' όλα αυτά πρέπει να βελτιώσουμε όσο μπορούμε την εμφάνιση του, ιδίως αν σκοπεύουμε να το πουλήσουμε.


Καθαρισμός από περίσσεια σόδας
Υπάρχουν δύο τρόποι να καθαρίσετε το σαπούνι σας από την περίσσεια σόδας που σχηματίζεται στην επιφάνεια του κατά τη χημική αντίδραση της σαπωνοποίησης· πλύση και καθαρισμός με ατμό. Τοποθετούμε το σαπούνι σε μια σταθερή επιφάνεια και το καθαρίζουμε για μερικά δευτερόλεπτα με ατμό. Του επιτρέπουμε να στεγνώσει και έπειτα το συσκευάζουμε. Ο καθαρισμός με ατμό προϋποθέτει τη χρήση ενός ατμοκαθαριστή και συνίσταται για σαπούνια με υφές και πρόσθετα υλικά στην επιφάνεια, όπως σε αυτά της παρακάτω φωτό.


Το πλύσιμο είναι πιο απλή διαδικασία και ενδείκνυται για σαπούνια με λεία επιφάνεια. Περάστε απλά το σαπούνι κάτω από τρεχούμενο νερό τρίβοντας απαλά ή βρέξτε ένα μαλακό κομμάτι πανί και περάστε την επιφάνεια του. Στεγνώστε το σαπούνι και συσκευάστε το.

Κοπή ακμών
Συνήθως χρησιμοποιούμε ένα ειδικό εργαλείο για να αφαιρέσουμε τις ακμές από το σαπούνι, τόσο για αισθητικούς όσο και πρακτικούς λόγους. Το χειροποίητο σαπούνι που δεν έχει υποστεί την παραπάνω διαδικασία είναι κάπως δύσκολο στο χειρισμό του (το γύρισμα ανάμεσα στις παλάμες) κατά το πλύσιμο.


Συνήθως κόβουμε τις ακμές αφού οι μπάρες έχουν κοπεί και έχει περάσει περίπου μια εβδομάδα ωρίμανσης ώστε να έχει σκληρύνει κάπως το σαπούνι και να μπορέσουμε να το χειριστούμε. Αν το σαπούνι είναι πολύ μαλακό δε θα μπορέσουμε να κόψουμε τις ακμές ομοιόμορφα, ενώ πάλι αν έχει σκληρύνει πολύ θα δυσκολευτούμε και το αποτέλεσμα δε θα είναι λείο.
Τα τεμαχίδια σαπουνιού που αποκόπτονται δεν απορρίπτονται αλλά φυλάσσονται και χρησιμοποιούνται σε επόμενη παρτίδα σαπουνιού ως διακοσμητικά στοιχεία.

Συσκευασία
Υπάρχουν πολλοί και ευφάνταστοι τρόποι να συσκευάσετε το σαπούνι σας. Ένα τόσο μοναδικό και φυσικό προϊόν όπως είναι το χειροποίητο σαπούνι, τυλιγμένο σε μια λαδόκολλα ή σε χαρτί κουζίνας απλά υποβιβάζει το αισθητικό αποτέλεσμα αλλά και τον κόπο σας για να το παρασκευάσετε. Είτε θα χρησιμοποιήσετε κουτάκια, είτε συσκευασία με ειδική μεμβράνη η απόφαση είναι δική σας.




Ετικέτα
Η προσθήκη ετικέτας στο σαπούνι προσδίδει επαγγελματικό "χρώμα". Κρεμαστά ταμπελάκια με κορδέλες ή σπάγκο, αυτοκόλλητες ή χαρτονένιες ετικέτες και ότι άλλο μπορείτε να εμπνευστείτε. Όλα μαρτυρούν προσεγμένο προϊόν που θα το προτιμήσει ο υποψήφιος αγοραστής.

Learn more »

Υπέρ και κατά κάθε μεθόδου σαπωνοποίησης

Οι βασικές μέθοδοι σαπωνοποίησης είναι τέσσερις· ψυχρή μέθοδος, θερμή μέθοδος, μέθοδος melt and pour και η μέθοδος rebatch (επαναχρησιμοποίηση παλαιότερης παρτίδας σαπουνιού).



Κάθε μια από τις παραπάνω μεθόδους δημιουργεί εξαιρετικό χειροποίητο σαπούνι, η κάθε μια με τον τρόπο της. υπάρχει τα υπέρ και τα κατά σε κάθε μια από αυτές τις μεθόδους. Κατά συνέπεια δεν υπάρχει καλύτερη ή χειρότερη μέθοδος σαπωνοποίησης παρά μόνο η προσωπική προτίμηση του καθενός, οι δυνατότητες του και οι πόροι του.
Με την τελευταία μέθοδο δε θα ασχοληθούμε ακόμα μιας και προσωπικά δε την έχω χρησιμοποιήσει ιδιαίτερα και είναι γενικά άγνωστη στο ευρύ κοινό. Επιφυλάσσομαι.

Ψυχρή μέθοδος

Διαβάστε εδώ για τη παρασκευή σαπουνιού με τη ψυχρή μέθοδο.
Υπέρ
Μας δίνεται η δυνατότητα να παραμετροποιήσουμε το κάθε συστατικό του ανάλογα με τις προτιμήσεις και τις ανάγκες μας.
Μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε φρέσκα συστατικά, όπως γάλα, χυμούς φρούτων ακριβώς επειδή ελέγχουμε τη χημική αντίδραση της σαπωνοποίησης.
Όταν φτάνουμε σε trace έχουμε πολλές επιλογές σε τεχνικές και τεχνοτροπίες που θα μεταμορφώσουν το τελικό αποτέλεσμα μοναδικά και καλαίσθητα.
Υπάρχουν απεριόριστες δυνατότητες για δημιουργικότητα.
Το πηχτό μίγμα στο trace μας δίνει τη δυνατότητα να ενσωματώσουμε βαρύτερα υλικά.
Γενικά το σαπούνι ψυχρής μεθόδου θεωρείται το πιο "φυσικό" από όλα τα σαπούνια.

Κατά
Η παρασκευή σαπουνιού ψυχρής μεθόδου γίνεται με τη χρήση υδροξειδίου του νατρίου (NaOH), ενός χημικού που είναι ιδιαίτερα καυστικό και επικίνδυνο αν δε το μεταχειριστούμε με προσοχή και σύνεση. Διαβάστε περισσότερα εδώ.
Η διαδικασία ωρίμανσης· το minimum χρονικό διάστημα που χρειάζεται να ωριμάσει το σαπούνι (από την παραγωγή έως την ημέρα χρήση) είναι 4-8 εβδομάδες, ανάλογα τη συνταγή.
Η προσθήκη ορισμένων χρωστικών και αρωμάτων μπορεί να οδηγήσει σε αστάθεια του σαπουνοπολτού και απρόβλεπτα αποτελέσματα (επιτάχυνση trace, διαχωρισμό κτλ.). Διαβάστε περισσότερα εδώ.
Το καθάρισμα είναι μια κάπως επώδυνη διαδικασία.
Εμπειρία. Θα χρειαστεί να αποκτήσετε εμπειρία μέχρι να φτάσετε στο επίπεδο να φτιάξετε μια αξιοπρεπή παρτίδα σαπουνιού. Όποιος σας πει το αντίθετο σίγουρα ψεύδεται.

Θερμή μέθοδος

Διαβάστε εδώ για τη παρασκευή σαπουνιού με τη θερμή μέθοδο.
Υπέρ
Και στη θερμή μέθοδο μας δίνεται η δυνατότητα να παραμετροποιήσουμε το κάθε συστατικό ανάλογα με τις προτιμήσεις και τις ανάγκες μας.
Η θερμότητα επιταχύνει την αντίδραση της σαπωνοποίησης. Πράγμα που σημαίνει πως το σαπούνι της θερμής μεθόδου χρησιμοποιείται άμεσα, χωρίς να μεσολαβεί χρόνος ωρίμανσης.
Οι μπάρες σαπουνιού που παράγονται έχουν πιο τραχιά επιφάνεια και πιο rustic εμφάνιση.
Το πηχτό μίγμα μας δίνει τη δυνατότητα να ενσωματώσουμε βαρύτερα υλικά.
Το καθάρισμα είναι πιο εύκολο από ότι στην ψυχρή μέθοδο.
Το σαπούνι αυτό θεωρείται από τα πιο φυσικά.

Κατά
Η παχιά υφή του σαπουνοπολτού κάνει τη δημιουργία τεχνοτροπιών, όπως πχ. τη δημιουργία στρώσεων διαφορετικού χρώματος, δύσκολη υπόθεση.
Οι μπάρες σαπουνιού που παράγονται έχουν πιο τραχιά επιφάνεια και πιο rustic εμφάνιση. Όπως καταλαβαίνετε αυτό το χαρακτηριστικό ανήκει στα υπέρ και τα κατά ταυτόχρονα.
Οι υψηλές θερμοκρασίες που αναπτύσσονται κατά τη παραγωγή του σαπουνιού τείνουν να αλλοιώνουν τα συνθετικά αρώματα με αποτέλεσμα να μην έχουν ισχύ στο τελικό προϊόν.
Όσο το σαπούνι "μαγειρεύεται" έχει την τάση να αυξάνεται σε όγκο. Συνεπώς δε μπορούμε να το αφήσουμε χωρίς επίβλεψη για το φόβο υπερχείλισης και καταστροφής της παρτίδας.
Είναι δύσκολο, αν όχι ακατόρθωτο, να προσθέσουμε φρέσκα υλικά (γάλα, χυμούς φρούτων κτλ.) στο σαπούνι αυτό γιατί καίγονται κατά το μαγείρεμα.

Melt and Pour

Διαβάστε εδώ για τη παρασκευή σαπουνιού με τη μέθοδο melt and pour.

Υπέρ
Είναι η καταλληλότερη μέθοδος σαπωνοποίησης για εντελώς αρχάριους.
Η βάση σαπουνιού είναι έτοιμη και δεν εμπλέκεται πουθενά η καυστική σόδα ή ποτάσα στη διαδικασία. Είναι δηλαδή πιο ασφαλής μέθοδος και δεν απαιτείται εξοπλισμός ασφάλειας.
Είναι γρήγορη μέθοδος. Ο σαπουνοπολτός στερεοποιείται μέσα σε λίγη ώρα και το παραγόμενο σαπούνι είναι άμεσα έτοιμο για χρήση.
Τα συνθετικά αρώματα και οι χρωστικές δε προκαλούν αποσταθεροποίηση του σαπουνοπολτού.
Υπάρχει και διάφανη βάση σαπουνιού με την οποία μπορούμε να δημιουργήσουμε πληθώρα σχεδίων.
Είναι η μόνη μέθοδος όπου μπορούμε να φτιάξουμε τέλειο σαπούνι με στρώσεις. Διαβάστε περισσότερα εδώ.
Το καθάρισμα των σκευών που θα χρησιμοποιηθούν είναι αρκετά εύκολη υπόθεση.


Κατά
Δε μπορεί να γίνει επιλογή ελαίων και βουτύρων για τη παρασκευή του σαπουνιού μιας και η βάση είναι ήδη έτοιμη.
Δε μπορούν να χρησιμοποιηθούν φρέσκα υλικά (γάλα, χυμοί φρούτων κτλ.).
Ο σαπουνοπολτός κρυώνει και στερεοποιείται πολύ γρήγορα, γεγονός που θα μας δυσκολέψει πολύ στη δημιουργία σχεδίων και τεχνικών.
Ο σαπουνοπολτός είναι υγρός όταν έχει τηχθεί. Η προσθήκη βαρύτερων συστατικών (πχ. σπόροι) σε ένα υγρό περιβάλλον τα κάνει να επικάθονται στον πάτο. Αν θέλουμε να διασπαρούν ομοιόμορφα πρέπει προστίθενται μόλις αρχίζει να κρυώνει και να σφίγγει η μάζα του σαπουνιού.
Δε θεωρείται ιδιαίτερα "φυσικό" το αποτέλεσμα και είναι σίγουρα υποδεέστερο σε ποιότητα το σαπούνι που παράγεται από αυτά των προηγούμενων μεθόδων. Ουσιαστικά πρόκειται για παιχνίδι με έτοιμο σαπούνι, χρώματα και αρώματα.
Learn more »

Ψευδές trace κατά τη παρασκευή σαπουνιού

Το stick blender είναι ένα εκπληκτικό εργαλείο στα χέρια του σαπωνοποιού. Αναμιγνύει τη σόδα με τα έλαια σε χρόνους που ούτε μπορούν να φανταστούν εργαλεία όπως ο αυγοδάρτης ή το mixer χειρός.


Μήπως σας έτυχε ποτέ να πήξει ο σαπουνοπολτός κομματάκι πιο γρήγορα από ότι φανταζόσασταν; Όπως για παράδειγμα ελάχιστες στιγμές μετά τη προσθήκη της σόδας στα λάδια;
Μη πετάξετε το stick blender, πιθανόν να ήρθατε αντιμέτωποι με το φαινόμενο "false trace" ή "ψευδές trace" αν προτιμάτε.

Trace είναι το σημείο όπου η καυστική σόδα και τα έλαια έχουν αρχίσει να σαπωνοποιούνται.

Υπάρχουν δύο τύποι ψευδούς trace:

α. ψευδής γαλακτωματοποίηση
β. κρύα σαπουνόμαζα

Στην πρώτη περίπτωση η κύρια αιτία είναι η αστοχία των συστατικών να δημιουργήσουν γαλάκτωμα λόγω κακής ανάμιξης του σαπουνοπολτού ή άλλων παραγόντων. Εκ πρώτης όψεως μπορεί το σαπούνι να μοιάζει έτοιμο για καλούπωμα, αλλά εάν το καλουπώσετε θα διαχωριστεί μετά από λίγη ώρα σε σόδα και λάδια. Δείτε τη φωτό.


Στη δεύτερη περίπτωση αυτό που συμβαίνει είναι πως διάφορα λίπη και έλαια όπως το λάδι καρύδας, το μελισσοκέρι ή το βούτυρο κακάο που χρησιμοποιήσαμε στη συνταγή (και που σε κανονικές θερμοκρασίες είναι στερεά) αρχίζουν, λόγω χαμηλής θερμοκρασίας, να στερεοποιούνται πριν προλάβει να ολοκληρωθεί η διαδικασία της σαπωνοποίησης.

Το ψευδο-trace μοιάζει σαν κανονικό trace, μόνο που συμβαίνει τάχιστα μετά την ανάμιξη σόδας και ελαίων.

Τι προκαλεί το ψευδές trace;
Η λανθασμένη θερμοκρασία ανάμιξης σόδας και ελαίων είναι ο κύριος υπαίτιος της εμφάνισης του φαινομένου. Όταν η κρύα ή σε θερμοκρασία δωματίου καυστική σόδα ενωθεί με τα λιωμένα λάδια ή βούτυρα προκαλεί τη πρόωρη στερεοποίηση τους.


Το ψευδο-trace συμβαίνει πολύ γρήγορα, σχεδόν ακαριαία. Μόλις αρχίσουμε να ρίχνουμε τη σόδα μέσα στα λάδια το σαπούνι θα αρχίσει να πήζει αμέσως. Όσο συνεχίζουμε να δουλεύουμε το σαπουνοπολτό αυτό πήζει πολύ, δυσκολεύοντας μας να χειριστούμε το blender. Το αμέσως επόμενο βήμα είναι να πάρει την όψη "σβωλιασμένης μπεσαμέλ", με κομμάτια σαπουνιού και στερεοποιημένων λαδιών και λιπών που πλέουν μέσα σε μια λίμνη υγρών, ασαπωνοποίητων ελαίων.


Η λύση είναι απλή. Κάνετε την ανάμιξη σόδας και ελαίων σε θερμοκρασία λίγο υψηλότερα από τη θερμοκρασία τήξης των λαδιών και βουτύρων. Ένα παράδειγμα: τα μαλακά έλαια, όπως το ελαιόλαδο, το σιτέλαιο ή το αμυγδαλέλαιο είναι πάντα υγρά. Αντίθετα τα διάφορα λίπη και βούτυρα είναι συνήθως στερεά σε θερμοκρασία περιβάλλοντος. Το παρθένο λάδι καρύδας λιώνει στους 24° C, το βούτυρο avocado στους 32° C και το βούτυρο κακάο στους 38° C. Αν χρησιμοποιήσω όλα αυτά τα λίπη και έλαια στο σαπούνι μου, η minimum θερμοκρασία ανάμιξης θα είναι οι 40-42° C, έτσι ώστε να εξασφαλίσω πως δε θα αντιμετωπίσω φαινόμενο ψευδο-trace λόγω θερμοκρασίας.

Πως αντιμετωπίζουμε το ψευδο-trace;
Αν παρά τις προφυλάξεις σας κάπου μπερδευτήκατε, κάπου δε σας βγήκαν οι υπολογισμοί και οι χρόνοι και αντιμετωπίσετε φαινόμενο ψευδούς trace, το μόνο που μπορείτε να κάνετε είναι να συνεχίσετε την ανάδευση με το stick blender. Δε σημαίνει πως το σαπούνι είναι για πέταμα, μπορείτε ακόμα να το σώσετε. Η σόδα και τα λάδια πρέπει να ανακατευτούν μέχρι να ολοκληρωθεί η σαπωνοποίηση. Ο σαπουνοπολτός θα πήξει πολύ και δε θα σας αφήσει περιθώρια για σχέδια και χρώματα. Πιθανόν να χρειαστείτε σπάτουλα ή κουτάλι για να το τοποθετήσετε στο καλούπι, μιας και δε θα είναι καθόλου ρευστό.

Πως να αποτρέψω το ψευδές trace;
Το ψευδο-trace είναι πολύ συχνό φαινόμενο όταν αποπειρώμαστε να παρασκευάσουμε σαπούνι με γάλα. Σε αυτή τη περίπτωση προσπαθούμε να κάνουμε την ανάμιξη σε χαμηλές θερμοκρασίες ώστε να μη καεί το γάλα, πιο συγκεκριμένα το σάκχαρο λακτόζη που περιέχει, με άμεση συνέπεια να χάνονται τα ευεργετικά του συστατικά, το σαπούνι να αποκτά άσχημη οσμή αμμωνίας και σκούρο χρώμα με πορτοκαλί ή καφέ στίγματα.


Υψηλότερες θερμοκρασίες ανάμιξης σόδας και ελαίων αποτρέπουν αποτελεσματικά το ψευδο-trace. Θερμοκρασίες της τάξης των 40 - 55° C θα διατηρήσουν τα στερεά λάδια και βούτυρα σε υγρή μορφή και θα μπορέσετε να ολοκληρώσετε τη σαπωνοποίηση ανεμπόδιστα.

Υψηλή θερμοκρασία = ταχύτερη χημική αντίδραση = ταχύτερο trace

Επίσης η επιλογή των ελαίων θα πρέπει να γίνει με σοφία. Η χρήση μαλακών λαδιών στη συνταγή όπως το ελαιόλαδο, το αμυγδαλέλαιο κτλ. θα μας δώσει περισσότερο χρόνο να δουλέψουμε το σαπούνι και θα αποτρέψει την εμφάνιση ψευδο-trace.
Learn more »

Τα άπαντα του Trace

Σε οποιοδήποτε άρθρο, βιβλίο ή video που αφορά τη παρασκευή σαπουνιού όλοι μιλούν για το περιβόητο trace. Πρόκειται για τον εφιάλτη του αρχάριου σαπωνοποιού. Ελαφρύ, μέτριο ή παχύ trace. Σταματάμε να χτυπάμε το σαπούνι μόλις φτάσουμε στο trace.
Τι είναι λοιπόν το trace;


Trace ή ίχνος είναι το σημείο εκείνο κατά τη παρασκευή σαπουνιού όπου η καυστική σόδα και τα έλαια έχουν γαλακτωματοποιηθεί. Μόλις το σαπούνι φτάσει σε ελαφρύ trace θα συνεχίσει να πήζει με την πάροδο του χρόνου και φυσικά τη συνέχιση της ανάδευσης.
Η ανάμιξη της καυστικής σόδας και των ελαίων ξεκινά τη χημική διεργασία της σαπωνοποίησης. Η σαπωνοποίηση λαμβάνει χώρα μόλις τα μόρια ελαίων και σόδας δημιουργήσουν, αφού αντιδράσουν μεταξύ τους, νέα μόρια σαπουνιού. Μόλις λοιπόν τα μόρια σόδας και ελαίων σαπωνοποιηθούν, σχηματίσουν γαλάκτωμα και δε διαχωρίζονται πια έχουμε φτάσει στο trace. Στη φωτό παρακάτω βλέπετε το λάδι να διαχωρίζεται από τη σαπουνόμαζα, γεγονός που σημαίνει πως δεν έχουμε φτάσει σε trace.


Μόλις ρίξουμε τη NaOH στο λαμπερό μίγμα ελαίων αμέσως αυτό θολώνει. Συνεχίζοντας την ανάδευση το θολό μίγμα αποκτά κρεμώδη υφή. Συνήθως αυτή η διαδικασία γίνεται σχετικά γρήγορα, αν χρησιμοποιήσετε stick blender. Χωρίς stick blender η διαδικασία μπορεί να πάρει ώρες ολόκληρες και πάλι να είναι ημιτελής.

Ελαφρύ, μέτριο, παχύ trace
Ελαφρύ trace έχουμε όταν τα έλαια δε διαχωρίζονται πλέον από το σαπουνοπολτό, ο τελευταίος έχει τη μορφή της ζύμης κρέπας, είναι δηλαδή λεπτόρευστος, και μπορούμε πολύ εύκολα να το ρίξουμε στο καλούπι. Το ελαφρύ trace είναι το ιδανικό σημείο για να προσθέσουμε χρωστικές, αρώματα και άλλα πρόσθετα. Δείτε τη φωτό.


Μέτριο trace είναι το αμέσως επόμενο στάδιο που θα συναντήσουμε. Ο σαπουνοπολτός αποκτά την υφή ζύμης για cake, δηλαδή γίνεται πιο παχύρευστος. Ίχνος παραμένει για περισσότερο χρόνο στην επιφάνεια του σαπουνοπολτού. Το μέτριο trace είναι η κατάλληλη στιγμή να ενσωματώσουμε πρόσθετα που θέλουμε να κατανεμηθούν ομοιόμορφα στη μάζα του σαπουνιού όπως σπόρους, αποξηραμένα βότανα κτλ. Δείτε τη φωτό.


Παχύ trace είναι το σημείο εκείνο όπου ο σαπουνοπολτός έχει πήξει αρκετά έως πολύ και πλέον δυσκολευόμαστε να τον δουλέψουμε με το stick blender. Σπάνια φτάνουμε ηθελημένα σε παχύ trace και αυτό περισσότερο για να δουλέψουμε με τεχνοτροπίες στο σαπούνι. Δείτε τη φωτό.




Παράγοντες που επηρεάζουν το trace
  1. Τα stick blender. Αν δεν είστε σίγουροι για τους χρόνους ή για το πως θα αντιδράσει το μίγμα σας μεταχειριστείτε το stick blender με φειδώ. Μόλις φτάσετε σε ελαφρύ trace και προσθέσετε τα υπόλοιπα υλικά ανακατέψτε το μίγμα με έναν αυγοδάρτη, μέχρι να φτάσετε στην επιθυμητή υφή.
  2. Μερικά αρώματα μπορεί να επιταχύνουν το trace. Αν δουλεύετε με υλικά που δεν έχετε ξαναχρησιμοποιήσει και δε ξέρετε πως θα αντιδράσουν χρησιμοποιήστε αυγοδάρτη.
  3. Μόλις φτάσετε σε ελαφρύ trace προσθέστε πρώτα χρωστικές και άλλα πρόσθετα και αφήστε τελευταίο το άρωμα. Έτσι θα έχετε περισσότερο χρόνο στη διάθεση σας για να αντιμετωπίσετε τυχόν "κακές συμπεριφορές" από μέρους του σαπουνιού σας.
  4. Οι άργιλοι επίσης επιταχύνουν το trace. Γιαυτό συνήθως τους διαλύουμε πρώτα σε λίγο νερό, ώστε να μετριάσουμε τη τάση τους να απορροφούν υγρασία από το σαπουνοπολτό επιταχύνοντας το trace.
  5. Η σύσταση του μίγματος καθορίζει το χρόνο άφιξης trace. Αν χρησιμοποιήσουμε πολλά στερεά έλαια και βούτυρα το trace θα φτάσει πολύ πιο σύντομα από ότι αν μεταχειριστούμε ρευστά λάδια.
  6. Θερμοκρασία. Υψηλότερες θερμοκρασίες τείνουν να επιταχύνουν το μέτριο και παχύ trace.
  7. Μείωση του νερού της συνταγής θα έχει σαν αποτέλεσμα την επιτάχυνση του trace. Αυτό συχνά γίνεται για να πάρουμε πιο σκληρή μπάρα σαπουνιού με μικρότερο χρόνο ωρίμανσης. Γιαυτό θεωρείται τεχνική που δε θα πρέπει να εφαρμόζεται από αρχάριους σαπωνοποιούς.
  8. Η προσθήκη κρύων υλικών στο ελαφρύ trace, όπως γάλα, μπορεί να επιταχύνει δραματικά το trace.
  9. Το ποσοστό υπερλίπανσης. Αύξηση του ποσοστού υπερλίπανσης, δηλαδή του ποσοστού των ελαίων που θα παραμείνουν ασαπωνοποίητα, επιβραδύνει το χρόνο trace και μας δίνει πιο μαλακή μπάρα σαπουνιού. Ποσοστό υπερλίπανσης έως 5% θεωρείται αρκετό και επιθυμητό, οτιδήποτε υπερβολικό μπορεί να έχει άσχημες επιπτώσεις στο σαπούνι μας σε βάθος χρόνου, όπως ταγγισμένα ασαπωνοποίητα έλαια που θα δώσουν στο σαπούνι δύσοσμες κηλίδες στις αποχρώσεις της σκουριάς, καταστρέφωντας το ουσιαστικά.
Υπερλίπανση πάνω από 5% επιδιώκουμε στο σαπούνι με 100% λάδι καρύδας. Διαβάστε περισσότερα εδώ. 
Learn more »

Πίνακας σαπωνοποίησης

Ο πίνακας σαπωνοποίησης είναι ένα χρήσιμο εργαλείο στα χέρια του κάθε ερασιτέχνη αλλά και επαγγελματία σαπωνοποιού. Η τιμή σαπωνοποίησης (αριθμός σαπωνοποίησης ή αριθμός Koettstorfer) ή πιο απλοϊκά "SAP" αντιπροσωπεύει την ποσότητα σε milligram (mg) υδροξειδίου του νατρίου ή καλίου που απαιτούνται για να σαπωνοποιηθεί 1gr λίπους, κάτω από δεδομένες συνθήκες.
Είναι ουσιαστικά το μέσο με το οποίο βρίσκουμε την ακριβή ποσότητα NaOH ή KOH χρειαζόμαστε για κάθε δεδομένη συνταγή σαπουνιού, στερεού ή υγρού.
Θα μου πείτε:
"Αφού υπάρχουν οι υπολογιστές NaOH και KOH διαθέσιμοι στο διαδίκτυο, τι να τον κάνουμε τον πίνακα σαπωνοποίησης";
Και σας απαντώ:
"Καλό είναι να υπάρχει εκτυπωμένος σε ένα φύλλο χαρτί κάπου στο εργαστήριο σας σε περίπτωση που δεν έχετε για τον οποιοδήποτε λόγο πρόσβαση στο internet εκείνη τη δεδομένη στιγμή, ή θέλετε να επαληθεύσετε τις τιμές που σας δίνει ο αυτοματοποιημένος υπολογιστής".
Πίνακας τιμών SAP

Λίπος/Έλαιο/Βούτυρο NaOH KOH Ονομασία INCI
Acai Berry λάδι .136 .191 Euterpe oleracea Fruit Oil
Αγριοτριανταφυλλιά λάδι .133 .187 Rosa Canina / Rosa Rubiginosa (Rose Hip) Seed Oil
Αμύγδαλο βούτυρο .098 .139 Prunus amygdalus dulcis (Sweet Almond) Oil (and) Hydrogenated Vegetable Oil
Αμύγδαλο λάδι .137 .193 Prunus amygdalus dulcis (Sweet Almond) Oil
Argan λάδι .134 .188 Argania spinosa (Argan) Nut Oil
Aloe vera βούτυρο .176 .247 Cocos Nucifera (Coconut) Oil and Aloe Barbadensis Leaf Extract
Aloe vera λάδι .135 .191 Glycine Soja (Soybean) Oil (and) Aloe Barbadensis Leaf Extract
Avocado βούτυρο .132 .186 Persea Gratissima (Avocado) Oil and Hydrogenated Vegetable Oil
Avocado λάδι .132 .186 Persea gratissima (Avocado) Oil
Βερίκοκο βούτυρο .097 .1361 Prunus armeniacae (Apricot) Kernel Oil
Βερίκοκο λάδι .134 .188 Prunus armeniaca (Apricot) Kernel Oil
Babassu λάδι .176 .248 Orbignya oleifera (Babassu) Seed Oil
Baobab λάδι .143 .202 Adansonia digitata (Baobab) Seed Oil
Borage λάδι .130 .184 Borago officinalis (Borage) Seed Oil
Brazil Nut λάδι .138 .195 Bertholletia excelsa (Brazil) Nut Oil
Candelilla κερί .038 .053 Candelilla (Euphorbia cerifera ) Wax
Carnauba κερί .061 .086 Carnauba (Copernicia cerifera) Wax
Cocoa βούτυρο .136 .192 Theobroma cacao (Cocoa) Seed Butter
Cranberry λάδι .135 .190 Vaccinium Macrocarpon (Cranberry) Seed Oil
Cupuacu βούτυρο .136 .191 Theobroma grandiflorum (Cupuacu) Butter
Ελαιόλαδο .134 .188 Olea europaea (Olive) Fruit Oil
Ελαιόλαδο (πυρήνες) .134 .188 Olea europaea (Olive) Fruit Oil
Ελιά βούτυρο .088 .124 Olea europea (Olive) Seed Oil (and) Hydrogenated Vegetable Oil
Emu λάδι .135 .191 Emu Oil
Illipe βούτυρο .136 .192 Shorea stenoptera (Illipe) Seed Butter
Ιπποφαές λάδι .116 .163 Hippophae rhamnoides (Seabuckthorn) Oil
Ηλιέλαιο .134 .189 Helianthus annuus (Sunflower) Seed Oil
Jojoba λάδι .064 .091 Simmondsia chinensis (Jojoba) Seed Oil
Κάνναβη βούτυρο .132 .186 Cannabis sativa Seed Oil (and) Hydrogenated Vegetable Oil
Κάνναβη λάδι .135 .191 Cannabis sativa (Hemp) Seed Oil
Καρθαμέλαιο .135 .190 Carthamus tinctorius (Safflower) Seed Oil
Καροτέλαιο .134 .188 Glycine Soja (Soybean) Oil (and) Daucus carota sativa (Carrot) Root Extract (and) Tocopherol
Καρύδα λάδι (76°) .178 .252 Cocos nucifera (Coconut) Oil
Καρύδα λάδι (παρθένο) .180 .254 Cocos nucifera (Virgin Coconut) Oil
Καρύδα λάδι Fractionated .234 .329 Caprylic/Capric Triglyceride
Καρύδέλαιο .136 .192 Juglans regia (Walnut) Seed Oil
Καστορέλαιο .127 .179 Ricinus communis (Castor) Seed Oil
Kokum βούτυρο .134 .188 Garcinia indica (Kokum) Seed Butter
Κολοκύθα λάδι .134 .189 Cucurbita pepo (Pumpkin) Seed Oil
Kukui λάδι .135 .191 Aleurites moluccana (Kukui) Nut Oil
Λινέλαιο .135 .190 Linum usitatissimum (Linseed) Seed Oil
Macadamia λάδι .137 .193 Macadamia (Macadamia ternifolia) Seed Oil
Mango βούτυρο .134 .189 Mangifera indica (Mango) Seed Butter
Mango λάδι .132 .186 Mangifera indica (Mango) Seed Oil
Μαύρο κύμινο λάδι .137 .193 Nigella sativa (Black Cumin) Seed Oil
Μελισσοκέρι .067 .095 Beeswax
Monoi de Tahiti λάδι .178 .252 Cocos Nucifera (Coconut) OIl, Gardenia Tahitensis (Tiare) Flower Extract, Tocopherol, Helianthus Annuus (Sunflower) Seed Oil
Neem λάδι .134 .188 Azadirachtin indica (Neem) Oil
Νυχτολούλουδο λάδι .130 .184 Oenothera biennis (Evening Primrose) Oil
Papaya λάδι .134 .188 Carica papaya (Papaya) Seed Oil
Passionfruit λάδι .137 .193 Passiflora incarnata (Passionfruit) Seed Oil
Pecan λάδι .135 .190 Algooquian pacaan (Pecan) Nut Oil
Ροδάκινο λάδι .136 .191 Prunus persica (Peach) Kernel Oil
Ρυζέλαιο .133 .188 Oryza sativa (Rice) Bran Oil
Σησαμέλαιο .135 .191 Sesamum indicum (Sesame) Seed Oil
Shea βούτυρο .126 .178 Butyrospermum parkii (Shea Butter) Fruit
Σιτέλαιο .135 .190 Triticum vilgare (Wheat) Germ Oil
Σμέουρο λάδι .132 .186 Rubus Idaeus (Red Raspberry) Seed Oil
Σόγια λάδι .134 .188 Glycine soja (Soybean) Oil
Σταφυλοκουκουτσέλαιο .135 .191 Vitis vinifera (Grape) Seed Oil
Στεατικό οξύ .147 .207 Stearic Acid
Tamanu λάδι .148 .208 Calophyllum inophyllum (Tamanu) Oil
Φοινικέλαιο πυρήνας .155 .218 Elaeis guineensis (Palm) Kernel Oil
Φοινικέλαιο .139 .195 Elaeis guineensis (Palm) Oil
Φουντούκι λάδι .134 .188 Corylus americana (Hazel) Seed Oil
Φραγκοστάφυλο λάδι .134 .188 Ribes nigrum (Blackcurrant) Fruit Oil

Άλλα Έλαια/Λίπη NaOH ΚΟΗ
Αραβοσιτέλαιο .135 .190
Βαμβακέλαιο .137 .192
Canola λάδι .123 .173
Λανολίνη .074 .103
Λίπος βοδινό (Beef tallow) .140 .196
Λίπος γίδινο (Goat tallow) .139 .1946
Λίπος χοιρινό (Lard) .138 .1932
Μουστάρδα λάδι .122 .172
Φυστίκι λάδι .135 .190

Πως χρησιμοποιώ τους αριθμούς;
Κάθε έλαιο έχει τη δική του τιμή σαπωνοποίησης. Επομένως όταν σε μια συνταγή θα χρησιμοποιήσουμε διάφορους τύπους ελαίων θα υπολογίσουμε ξεχωριστά τη ποσότητα σόδας ή ποτάσσας που θα χρειαστούμε για να σαπωνοποιήσουμε το κάθε έλαιο και στο τέλος θα αθροίσουμε τις ποσότητες, ώστε να καταλήξουμε στη συνολική ποσότητα NaOH ή KOH που θα χρειαστεί η συνταγή μας.
Θα σας δώσω ένα παράδειγμα: Για τη σαπωνοποίηση 1 gr ελαιολάδου απαιτούνται 0,134 gr καυστικής σόδας, κατ'επέκταση για 100 gr ελαιόλαδο, χρειάζονται 13,4 gr καυστικής σόδας. Με αυτό τον τρόπο υπολογίζουμε τη ποσότητα καυστικής σόδας που χρειάζεται κάθε έλαιο ξεχωριστά για να σαπωνοποιηθεί σε μια συνταγή σαπουνιού.

Πως υπολογίζω το ποσοστό υπερλίπανσης;
Όπως είναι γνωστό για να αποφύγουμε τη δημιουργία ενός καυστικού - ερεθιστικού σαπουνιού και για να εξασφαλίσουμε πως όλη η σόδα (ή ποτάσσα) έχει εξουδετερωθεί θα πρέπει να υπερλιπάνουμε το σαπούνι μας. Όταν κάνουμε τους σχετικούς υπολογισμούς και καταλήξουμε στην ακριβή ποσότητα σόδας (ή ποτάσσας) που θα χρειαστούμε, υπολογίζουμε και αφαιρούμε από τη παραπάνω ποσότητα ένα ποσοστό (όσο επιθυμούμε) το οποίο θα είναι και η υπερλίπανση της συνταγής. Το ποσοστό αυτό συνήθως κινείται στα πλαίσια του 3-10%, ώστε να μη γίνει πολύ λιπαρό το σαπούνι.
Να έχετε υπόψη σας πως οι παραπάνω τιμές σαπωνοποίησης διαφοροποιούνται μερικώς από πηγή σε πηγή.
Credits: herbal-howto-guide, wikipedia, thesoapkitchen, fromnaturewithlove
Learn more »

Ωρίμανση και αποθήκευση χειροποίητου σαπουνιού

Έχουμε μιλήσει επανειλημμένα στο παρελθόν για "περίοδο ωρίμανσης" του σαπουνιού της ψυχρής μεθόδου πριν τη χρήση του. Για ποιό λόγο πρέπει το σαπούνι να "ωριμάσει"; Γιατί δε μπορώ να το χρησιμοποιήσω αμέσως μόλις το φτιάχνω; Που πρέπει να το αποθηκεύσω όταν θα ωριμάζει και γιατί; Όλα τα παραπάνω ερωτήματα θα απαντηθούν στο παρακάτω άρθρο.


Είναι χειμώνας και αγοράζουμε καυσόξυλα για το τζάκι ή τη σόμπα. Για κάποιο λόγο δε καταφέρνουμε να τα κάψουμε όλα και μας μένουν για την επόμενη χρονιά. Η περίσσεια ξυλεία έχει πλέον ξεραθεί από τον ήλιο και την ατμόσφαιρα, ανάλογα που την έχουμε αποθηκευμένη, και τον επόμενο χειμώνα που θα τη χρησιμοποιήσουμε είναι ιδανική για τη φωτιά. Έχει εξαφανιστεί κάθε είδος υγρασίας από τα ξύλα, "αρπάζουν" εύκολα και παράγουν δυνατή φωτιά. Κάτι παρόμοιο συμβαίνει με το σαπούνι. Στη περίοδο ωρίμανσης εξατμίζεται από το σαπούνι το μεγαλύτερο μέρος του νερού που χρησιμοποιήσαμε στη συνταγή. Το ώριμο σαπούνι χαρακτηρίζεται από σκληρή μπάρα και είναι ήπιο προς την επιδερμίδα μας.

Λόγοι που αφήνουμε το σαπούνι να ωριμάσει
1. Για να σιγουρευτούμε πως η διαδικασία της σαπωνοποίησης έχει ολοκληρωθεί.
Η διαδικασία συνήθως ολοκληρώνεται τις πρώτες 24 - 48 ώρες, γεγονός που σημαίνει πως το σαπούνι θεωρητικά είναι έτοιμο για χρήση. Καλό είναι όμως να παραμείνει για δύο εβδομάδες τουλάχιστον ώστε να ολοκληρωθεί η σαπωνοποίηση και να μη μας ερεθίσει το δέρμα. Όσον αφορά το pH, οι μεταβολές του λαμβάνουν χώρα κατά 99% στις πρώτες δύο ημέρες. Το υπόλοιπο διάστημα ωρίμανσης παρατηρούνται πολύ μικρές, εώς αμελητέες, μεταβολές.


2. Για να εξατμιστεί το υγρό της συνταγής.
Όταν η μπάρα του σαπουνιού είναι σκληρή, δηλαδή περιέχει μικρό ποσοστό νερού, θα μας κρατήσει για περισσότερο χρόνο. Με άλλα λόγια δε θα λιώνει εύκολα όταν θα έρχεται σε επαφή με το νερό. Επιπλέον ο αφρός θα είναι πιο πλούσιος και γενικά το σαπούνι θα έχει καλύτερη αίσθηση. Για να το κατορθώσουμε αυτό θα πρέπει να αφήσουμε το σαπούνι να ωριμάσει για μερικές εβδομάδες. Ο κανόνας λέει πως όσο περισσότερο ωριμάσει το σαπούνι, τόσο πιο σκληρό θα γίνει και τόσο περισσότερο θα κρατήσει.
Αν μειώσετε το υγρό της συνταγής σας το σαπούνι θα χρειαστεί μικρότερη περίοδο ωρίμανσης. Αυτή όμως η πρακτική καλό είναι να αποφεύγεται από αρχάριους σαπωνοποιούς γιατί μπορεί να παρατηρηθούν προβλήματα κατά τη παρασκευή αλλά και στο τελικό προϊόν.

Η φροντίδα του σαπουνιού μετά τη παρασκευή

Αφού τελειώσουμε με τη παρασκευή του σαπουνιού το καλουπώνουμε σε καλούπι που έχουμε ετοιμάσει από πριν. Μετά από 24 - 48 ώρες (ο χρόνος συνήθως εξαρτάται από τα συστατικά του) ξεκαλουπώνουμε το σαπούνι και το κόβουμε σε μπάρες. Σε αυτή τη φάση το σαπούνι θα είναι σχετικά μαλακό και θα κολλάει ελαφρώς στα χέρια. Αν είναι υπερβολικά μαλακό και δυσκολεύεστε να το κόψετε αφήστε το στο καλούπι για 1-2 ημέρες ακόμα.
Τοποθετήστε τις μπάρες σε ένα ήσυχο σημείο και σε μια σχετική απόσταση μεταξύ τους για να ωριμάσουν. Ένα ράφι στη βιβλιοθήκη, ένας πάγκος που δε χρησιμοποιείται, στο υπόγειο, κάτω από το κρεβάτι σας ή οποιοδήποτε άλλο μέρος διαθέτετε, μακριά όμως από υγρασία. Το καλύτερο είναι να τοποθετήσετε τις μπάρες με τη πλευρά τους, ώστε να έρχεται μεγαλύτερη επιφάνεια σε επαφή με την ατμόσφαιρα. Σκεπάστε τις ελαφρά με ένα λεπτό πανί ώστε να μη σκονίζονται.


Κατά τη διάρκεια της ωρίμανσης είναι καλό να γυρίζετε τις μπάρες ώστε να αερίζονται από όλες τις πλευρές. Μετά από 4 - 6 εβδομάδες και πάντα ανάλογα με τα συστατικά της παρτίδας το σαπούνι είναι έτοιμο για χρήση.

Πως το αποθηκεύω;
Μετά την ωρίμανση το σαπούνι πρέπει να "συσκευάζεται", ώστε να διατηρηθεί φρέσκο το άρωμα του. Προτιμήστε μεμονωμένα χάρτινα σακουλάκια ή κουτιά. Μπορείτε να τα βάλετε και όλα μαζί σε ένα χαρτοκιβώτιο. Σε αυτή τη περίπτωση μην αναμιγνύετε σαπούνια από διαφορετικές παρτίδες με διαφορετικά αρώματα. Αποθηκεύστε το σαπούνι σε σκιερό και δροσερό μέρος, μακριά από υγρασία.

Τι γίνεται με το άρωμα;
Τα αιθέρια έλαια, παρά τις μοναδικές ιδιότητες τους στην υγεία και την επιδερμίδα μας, δεν έχουν μεγάλη αρωματική ισχύ και αντοχή. Το άρωμα τους, στη καλύτερη περίπτωση, θα διατηρηθεί για 6 μήνες, αν και εφ'όσον χρησιμοποιήσουμε καλής ποιότητας αιθέριο έλαιο και αποθηκεύσουμε σωστά το σαπούνι. Αν επιλέξετε να αρωματίσετε το σαπούνι σας με αιθέριο έλαιο να φτιάχνετε μόνο μικρές παρτίδες τις οποίες θα χρησιμοποιείτε σε σύντομο χρονικό διάστημα. Τα συνθετικά αρώματα από την άλλη έχουν μεγαλύτερη ένταση και χρόνο ζωής. Η επιλογή είναι δική σας.
Learn more »

Αλάτι και ζάχαρη στο σαπούνι

Η ζάχαρη στο σαπούνι
Η ποσότητα και η ποιότητα του αφρού στο σαπούνι εξαρτάται από τον τύπο των ελαίων που θα χρησιμοποιήσουμε για τη παρασκευή του. Διαφορετικά λάδια και βούτυρα δίνουν διαφορετικό αποτέλεσμα, άλλα αφρίζουν πιο πολύ, άλλα κάνουν πιο κρεμώδη αφρό, άλλα μεγαλύτερες φουσκάλες κτλ. Ένα μικρό tip για την ενίσχυση του αφρισμού είναι η προσθήκη ζάχαρης. Η ζάχαρη έχει την ιδιότητα να παράγει απαλό αφρό με πλούσιες και μεγάλες μπουρμπουλήθρες.


Η συγκεκριμένη πληροφορία θα σας βοηθήσει να ενισχύσετε τον αφρισμό στο σαπούνι σας σε περίπτωση που χρησιμοποιείτε έλαια τα οποία δε δίνουν και τόσο καλό αφρό, όπως πχ. το ελαιόλαδο.
Υπάρχουν 3 τρόποι για να ενσωματώσουμε τη ζάχαρη στο σαπούνι:
Learn more »

Πως διαλύω τη καυστική σόδα σε διάφορα υγρά

Το νερό δεν είναι το μοναδικο μέσο στο οποίο μπορείτε να διαλύσετε τη καυστική σόδα για να παρασκευάσετε σαπούνι. Σχεδόν όλα τα υγρά είναι κατάλληλα.


Γάλα, τσάι, καφές, χυμοί φρούτων, αφεψήματα βοτάνων, γάλα καρύδας, νερό από το βρασμό λαχανικών, μπύρα ακόμα και κρασί είναι μερικά από τα υγρά που μπορούν να χρησιμοποιηθούν στη σαπωνοποιία. Η μόνη διαφορά είναι πως όταν διαλύουμε τη σόδα μέσα σε κάποιο από τα παραπάνω υγρά θα πρέπει να είμαστε προσεκτικοί και να ακολουθήσουμε μερικούς κανόνες.
Υπάρχουν πολλές διαφωνίες σχετικά με το κατά πόσο οι ευεργετικές ιδιότητες πχ. ενός χυμού παραμένουν στο σαπούνι μετά τη χημική αντίδραση της σαπωνοποίησης. Δε θα εξετάσουμε αυτό το θέμα εδώ.
Τα διάφορα υγρά, ανάλογα με τη σύσταση τους, κάνουν τη σόδα να αντιδρά με διαφορετικό τρόπο. Πολύ συχνά η σόδα σκουραίνει το υγρό και το κάνει να μυρίζει άσχημα. Το ενθαρρυντικό της υπόθεσης είναι πως το χρώμα και η οσμή δε παραμένουν στο σαπούνι και φεύγουν σταδιακά με την ωρίμανση του.

Η διαδικασία
Για να παρασκευάσουμε σαπούνι με οποιοδήποτε διαυγές υγρό ακολουθούμε τα παρακάτω βήματα:
Η ποσότητα υγρού θα είναι ίση με αυτή του νερού που δίνει η συνταγή. Ουσιαστικά αντικαθιστούμε το νερό με κάποιο άλλο υγρό. Μπορούμε ακόμη να αντικαταστήσουμε μέρος του νερού της συνταγής με το υγρό που επιλέξαμε, πχ. 50 : 50.
Φορούμε τον προστατευτικό εξοπλισμό και λαμβάνουμε όλα τα απαραίτητα μέτρα ασφαλείας.
Η διάλυση πρέπει πάντα να γίνεται σε χώρο με καλό αερισμό. Ιδανικά θα είναι αν γίνει σε εξωτερικό χώρο. Αν τη κάνετε στη κουζίνα του σπιτιού σας φροντίστε να είναι ανοικτά τα παράθυρα.
 
 
Aν δεν έχουμε αυλή ή μπαλκόνι εύκαιρο τοποθετούμε το σκεύος, όπου θα κάνουμε τη διάλυση, μέσα στο νεροχύτη της κουζίνας. Με αυτό τον τρόπο αν συμβεί κάτι απρόβλεπτο, όπως μια υπερχείλιση, δε θα χυθεί το διάλυμα σόδας στον πάγκο εργασίας ή, ακόμα χειρότερα, πάνω μας.
Φροντίζουμε το υγρό της ανάμιξης να είναι κρύο ή τουλάχιστον δροσερό. Το παρασκευάζουμε από τη προηγούμενη ημέρα και το τοποθετούμε στο ψυγείο να κρυώσει εντελώς.


Πάντα προσθέτουμε τη σόδα στο υγρό. ΠΟΤΕ ΤΟ ΑΝΤΙΣΤΡΟΦΟ.
Αν χρησιμοποιήσετε χυμό φρούτων φροντίστε να είναι φρέσκος και να είναι φτιαγμένος από τα χέρια σας. Οι χυμοί του εμπορίου περιέχουν μεγάλες ποσότητες ζάχαρης και πολλά συντηρητικά που θα επιδράσουν αρνητικά στη χημεία του σαπουνιού. Πάντα σουρώνουμε το χυμό με ένα φίλτρο του καφέ ή λεπτό ύφασμα, ώστε να μη περιέχει μικρά κομματάκια (πούλπα, pulp) που μπορεί να σαπίσουν μέσα στο σαπούνι.
Αν αποφασίσετε να διαλύσετε τη σόδα σε κάποιο ανθρακούχο υγρό, όπως είναι η μπύρα, θα πρέπει αυτό να έχει ξεθυμάνει εντελώς. Ανοίγουμε το κουτάκι, ρίχνουμε τη μπύρα σε ένα μπωλ και την αφήνουμε για πολλές μέρες (πχ. εβδομάδα) πάνω στον πάγκο της κουζίνας. Ανακατεύουμε κατά διαστήματα για να σιγουρευτούμε πως έχει ξεθυμάνει εντελώς. Κάνουμε τη διάλυση στο νεροχύτη μέσα σε παγωμένο bain marie, ώστε να μην ανεβάσει μεγάλη θερμοκρασία. Σε διαφορετική περίπτωση το μίγμα θα σκουρύνει πολύ και θα χαλάσει το επιθυμητό χρώμα του σαπουνιού.
Ποτέ μη προχωρήσετε σε διάλυση της σόδας σε υγρό που δεν έχει ξεθυμάνει εντελώς. Μπορεί να προκληθεί από υπερχείλιση εώς "έκρηξη" με ανυπολόγιστες συνέπειες.
Αν χρησιμοποιείτε υγρό που περιέχει αλκοόλ, όπως το κρασί, ή ζάχαρη ξεκινήστε πρώτα με μικρές παρτίδες και αν σας ικανοποιήσει το αποτέλεσμα προχωράτε και σε μεγαλύτερες. Ποτέ μη μονώνετε το σαπούνι αυτό γιατί ανεβάζει πολύ μεγάλες θερμοκρασίες μέσα στο καλούπι και μπορεί να προκληθεί το φαινόμενο της "ηφαιστειακής έκρηξης" (φωτό). Τα υγρά με μεγάλη περιεκτικότητα σε σάκχαρα μπορεί να αλλοιώσουν το σαπούνι (χρώμα, όσμή ή υφή) γιατί καραμελώνουν από την υψηλή θερμοκρασία που αναπτύσσεται. Δοκιμάστε να κάνετε τη διάλυση ψύχοντας το υγρό από πριν και τοποθετώντας το σκεύος μέσα σε παγωμένο bain marie, όπως ακριβώς κάνουμε όταν διαλύουμε τη σόδα μέσα σε γάλα.


Κάνετε τη διάλυση με πολύ αργό ρυθμό. Προσθέτετε τη σόδα αργά και ανακατεύετε αργά και προσεκτικά.
Όταν χρησιμοποιείτε άλλα υγρά, από το απλό νερό που βάζουμε συνήθως, να προτιμάτε να κάνετε την ανάμιξη σόδας-ελαίων σε χαμηλές θερμοκρασίες, μέσα στο εύρος των 30 - 40°C. Έτσι το σαπούνι δε θα ανεβάσει πολύ μεγάλη θερμοκρασία στο καλούπι και το αποτέλεσμα θα είναι καλύτερο.
Κρατήστε σημειώσεις για την επόμενη φορά που θα αποπειραθείτε να παρασκευάσετε τον ίδιο τύπο σαπουνιού. Ίσως να χρειάζεται πιο δυνατός καφές ή αφέψημα βοτάνων, ίσως και το αντίθετο.
Ο χυμός του λεμονιού είναι ακατάλληλος για τη διάλυση της σόδας. Τα οξέα από το λεμόνι εξουδετερώνουν μεγάλο τμήμα της καυστικής σόδας με αποτέλεσμα να μη γίνεται η σαπωνοποίηση κανονικά. Μη το δοκιμάσετε.
Πειραματιστείτε! Η σαπωνοποιία είναι πολύ ευχάριστη ενασχόληση, αρκεί να λαμβάνονται τα σωστά μέτρα προστασίας. Λεονταρισμοί κοντά στη καυστική σόδα δε χωράνε. Από εκεί και έπειτα... The sky is the limit!
Learn more »
Print Friendly and PDF